Gdzie kręcono Sami Swoi i Kochaj albo rzuć?

Filmy "Sami swoi", "Nie ma mocnych" i "Kochaj albo rzuć" to kultowe polskie komedie, które na stałe zapisały się w historii kinematografii. Losy skłóconych rodzin Karguli i Pawlaków, ich perypetie na Ziemiach Odzyskanych i w Ameryce, bawiły i wzruszały kolejne pokolenia widzów. Niedawno na ekrany kin wszedł prequel serii, "Sami Swoi. Początek", który przenosi nas do czasów młodości bohaterów. Wiele osób zastanawia się, gdzie dokładnie kręcono te popularne filmy. Zapraszamy w podróż śladami Kargula i Pawlaka, aby odkryć filmowe lokacje i ciekawostki związane z tymi produkcjami.

Gdzie kręcono oryginalne "Sami swoi"?

Większość scen do pierwszej części trylogii, "Sami swoi" z 1967 roku, kręcono w Dobrzykowicach pod Wrocławiem. To właśnie tam zbudowano charakterystyczne zagrody Kargula i Pawlaka, które stały się ikoną polskiej komedii. Wieś Dobrzykowice, dzięki filmowi, zyskała sławę i do dziś przyciąga fanów serii.

Sceny miasteczkowe realizowano w malowniczym Lubomierzu na Dolnym Śląsku. Rynek Lubomierza, z charakterystyczną zabudową, idealnie oddawał klimat małomiasteczkowy potrzebny do filmu. W Lubomierzu znajduje się obecnie Muzeum Kargula i Pawlaka, gdzie można zobaczyć pamiątki związane z filmem, rekwizyty i zdjęcia z planu. To obowiązkowy punkt dla każdego fana "Samych swoich"!

Scena przyjazdu Johna Pawlaka do Rudnik została nakręcona na stacji Czernica Wrocławska. Ta stacja kolejowa, choć nie zmieniła się diametralnie, dla wielu widzów jest rozpoznawalnym miejscem z filmu.

Lokacje "Nie ma mocnych" i "Kochaj albo rzuć"

Kontynuacje przygód Karguli i Pawlaków, "Nie ma mocnych" (1974) i "Kochaj albo rzuć" (1977), również kręcono w tych samych lokacjach, czyli w Dobrzykowicach i Lubomierzu. To pozwoliło zachować spójność wizualną trylogii i utrwaliło w świadomości widzów te miejsca jako filmowe Krużewniki.

"Sami Swoi. Początek" - powrót do korzeni w Tokarni

Najnowsza odsłona serii, "Sami Swoi. Początek" z 2024 roku, przenosi nas w czasie do młodości Kargula i Pawlaka, do przedwojennych Krużewnik. Ze względu na charakter epoki i potrzebę autentycznego oddania klimatu kresowej wsi, film kręcono w zupełnie innym miejscu – w Muzeum Wsi Kieleckiej - Parku Etnograficznym w Tokarni.

Park Etnograficzny w Tokarni to jeden z największych i najpiękniejszych skansenów w Polsce. Na powierzchni około 65 hektarów zgromadzono ponad 40 obiektów architektury drewnianej, prezentujących różnorodność budownictwa ludowego Kielecczyzny. Znajdują się tam chałupy, stodoły, spichlerze, kościoły, wiatraki, kuźnie i wiele innych budynków, przeniesionych z różnych regionów województwa świętokrzyskiego.

Park w Tokarni jest podzielony na sześć sektorów, odzwierciedlających różne subregiony Kielecczyzny: małomiasteczkowy, wyżynny, świętokrzyski, lessowy, nadwiślański i dworsko-folwarczny. Dzięki temu, zwiedzając skansen, można zobaczyć zróżnicowanie krajobrazu kulturowego i budownictwa regionu.

Dla potrzeb filmu "Sami Swoi. Początek", skansen w Tokarni został przekształcony w filmowe Krużewniki. Autentyczne drewniane budynki, malownicze krajobrazy i dbałość o detale scenograficzne stworzyły przekonującą iluzję przedwojennej wsi z Kresów Wschodnich.

Warto odwiedzić Park Etnograficzny w Tokarni nie tylko ze względu na film "Sami Swoi. Początek", ale również dla poznania bogactwa kultury ludowej Kielecczyzny. Skansen oferuje wiele atrakcji, w tym gry terenowe, które mogą być świetną zabawą dla rodzin z dziećmi.

Atrakcje Parku Etnograficznego w Tokarni:

• Drewniany spichlerz z XVIII wieku – imponująca budowla gospodarcza.
• Wiatrak typu "holender" z 1931 roku.
• Kuźnia z 1900 roku.
• Kościół z Rogowa z 1763 roku.
• Chałupy z różnych regionów Kielecczyzny.

Czy "Kochaj albo rzuć" był nagrywany w Ameryce?

Tak, film "Kochaj albo rzuć" był kręcony zarówno w Polsce, jak i w Stanach Zjednoczonych, a konkretnie w Chicago. Sceny amerykańskie dodają filmowi kolorytu i pokazują zderzenie kultur oraz realia życia polonii w USA.

Ciekawostką jest scena z filmu "Kochaj albo rzuć", w której Kargul i Pawlak siedzą przy biurku adwokata Września. Uważni widzowie zauważyli, że kubek z ołówkami, znajdujący się na biurku, znika w poszczególnych ujęciach. To drobny błąd montażowy, który jednak stał się popularną ciekawostką filmową.

Gdzie leżą Krużewniki z filmu Sami swoi?

Krużewniki, wieś, z której pochodzą Kargul i Pawlak, są fikcyjną miejscowością. Inspiracją dla Andrzeja Mularczyka, autora scenariusza, były Kresy Wschodnie, a konkretnie region Podola. Filmowe Krużewniki, choć nie istnieją na mapie, symbolizują kresową wieś z jej specyfiką, tradycjami i relacjami sąsiedzkimi.

W filmie "Sami Swoi. Początek", Krużewniki zostały odtworzone w Parku Etnograficznym w Tokarni. Dzięki temu widzowie mogą zobaczyć, jak mogła wyglądać kresowa wieś w latach 30. XX wieku.

Ciekawostki z filmów "Sami swoi"

• Pierwowzorem Kazimierza Pawlaka był Jan Mularczyk, stryj scenarzysty Andrzeja Mularczyka, pochodzący z Kresów.
• Pierwszy raz postaci Pawlaka i Kargula pojawiły się w słuchowisku radiowym "I było święto" w 1965 roku.
• Dialogi w filmie nawiązują do gwary kresowej, opracowanej przez językoznawcę Stanisława Bąka.
• Początkowy tytuł filmu miał brzmieć "I było święto", ale ostatecznie wybrano nazwę "Sami swoi".
• Tytuł "Sami swoi" odnosi się do poczucia wspólnoty i polskości, nawet pomimo różnic i sporów.
• Film "Sami swoi" odniósł ogromny sukces frekwencyjny, przyciągając do kin miliony widzów.
• Cytaty z filmu, takie jak "Sąd sądem, a sprawiedliwość musi być po naszej stronie" czy "Kargul, podejdź no do płota", weszły na stałe do języka potocznego.

FAQ - Najczęściej zadawane pytania

Gdzie dokładnie kręcono film "Sami swoi"?

Główne lokacje to Dobrzykowice i Lubomierz na Dolnym Śląsku, oraz stacja Czernica Wrocławska.

Gdzie kręcono "Sami Swoi. Początek"?

Film kręcono w Muzeum Wsi Kieleckiej - Parku Etnograficznym w Tokarni.

Czy Krużewniki to prawdziwa miejscowość?

Nie, Krużewniki to fikcyjna wieś, inspirowana Kresami Wschodnimi.

Czy film "Kochaj albo rzuć" był kręcony w Ameryce?

Tak, część scen kręcono w Chicago w Stanach Zjednoczonych.

Gdzie można zwiedzać miejsca związane z filmami "Sami swoi"?

Warto odwiedzić Muzeum Kargula i Pawlaka w Lubomierzu, Park Etnograficzny w Tokarni oraz przejechać się przez Dobrzykowice.

Podsumowanie

Filmy z serii "Sami swoi" to nie tylko doskonała rozrywka, ale również ważny element polskiej kultury. Odkrywanie lokacji filmowych, takich jak Dobrzykowice, Lubomierz, Tokarnia czy Chicago, pozwala na nowo przeżyć przygody Kargula i Pawlaka i poczuć klimat tych kultowych komedii. Zapraszamy do podróży śladami bohaterów "Samych swoich" i odkrywania piękna Polski i Ameryki poprzez pryzmat kinematografii!